ਅਨੀਮੀਆ ਜਾਂ ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਇਕ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਰੀਰਕ ਸਥਿਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਕਿਸੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਖੂਨ ਵਿਚ ਹੀਮੋਗਲੋਬਿਨ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਭਾਵ ਲਾਲ ਖੂਨ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸਾਧਾਰਨ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ | ਹੀਮੋਗਲੋਬਿਨ ਮਨੁੱਖੀ ਖੂਨ ਦੀਆਂ ਲਾਲ ਖੂਨ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਹੋ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਾਲ ਖੂਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ |
ਹੀਮੋਗਲੋਬਿਨ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਕਰਕੇ ਖੂਨ ਆਕਸੀਜਨ ਵਾਲਾ ਹੋਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ | ਮਰਦਾਂ ਵਿਚ ਹੀਮੋਗਲੋਬਿਨ ਦਾ ਔਸਤ ਪ੍ਰਤੀ ਡੈਸੀਲੀਟਰ 15 ਗ੍ਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਔਰਤਾਂ ਵਿਚ ਇਹ 13.5 ਗ੍ਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ | ਜੇਕਰ ਹੀਮੋਗਲੋਬਿਨ 2.5 ਜਾਂ 3 ਗ੍ਰਾਮ ਪ੍ਰਤੀ ਡੈਸੀਲੀਟਰ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ |
ਸਰੀਰ ਵਿਚ ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇ ਕਈ ਕਾਰਨ ਹਨ | ਜਿਵੇਂ ਨੁਕਸਪੂਰਨ ਖੂਨ ਦਾ ਬਣਨਾ, ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦਾ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਣਾ, ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਖੂਨ ਦਾ ਨਿਕਲ ਜਾਣਾ ਆਦਿ | ਇਕ ਸਿਹਤਮੰਦ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਖੂਨ ਦਿਨ ਪ੍ਰਤੀ ਮਾਈਕ੍ਰੋਲੀਟਰ 45 ਹਜ਼ਾਰ ਲਾਲ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ | ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਹੱਡੀ ਦੀ ਮੱਜਾ ਤੋਂ ਹਾਸਿਲ ਨਵੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਵਲੋਂ ਲੈ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ |
ਖੂਨ ਦੀ ਕਮੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਖੂਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਲੈਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਜਦੋਂ ਲਾਲ ਕੋਸ਼ਿਕਾਵਾਂ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ |
-0-
