ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ 'ਘਰ ਤੋਂ ਕੰਮ' ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਨੇ ਇਕ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ ਲੈ ਲਈ ਹੈ। ਕੋਵਿਡ-19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਿਥੇ ਦੁਨੀਆ ਨੇ ਡਿਜੀਟਲ ਕੰਮ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਮੰਨ ਲਿਆ, ਉਥੇ ਇਸ ਨੇ ਘਰੇਲੂ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਵੀ ਕਈ ਨਵੇਂ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਖੋਲ੍ਹ ਦਿੱਤੇ। ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਸਵਾਲ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਤੋਂ ਕੰਮ ਦੀ ਰਫ਼ਤਾਰ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਏਨੀ ਤੇਜ਼ ਕਿਉਂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ? ਕੀ ਇਹ ਵਾਧੂ ਮੌਕੇ ਹਨ ਜਾਂ ਇਕ ਨਵਾਂ ਦਬਾਅ?
ਡਿਜੀਟਲ ਰਿਵੋਲੂਸ਼ਨ ਨੇ ਦਿੱਤੀ ਆਜ਼ਾਦੀ : ਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨੇ ਘਰ ਬੈਠੇ ਹੀ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਰੀਅਰ ਦੇ ਸੁਪਨੇ ਨਹੀਂ ਛੱਡਣੇ ਪੈਂਦੇ।
ਘਰੇਲੂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਬੈਲੇਂਸ : 'ਵਰਕ ਫਰੋਮ ਹੋਮ' ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਘਰ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਆਰਥਿਕ ਆਜ਼ਾਦੀ ਹਾਸਿਲ ਕਰਨ ਦਾ ਮੌਕਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਹੁਣ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪਰਵਰਿਸ਼, ਖਾਣ-ਪਕਵਾਨ ਅਤੇ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਾਂ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਦਾ ਸੱਚ : ਪਰ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਇਹ ਵੀ ਹਕੀਕਤ ਹੈ ਕਿ ਘਰ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰਦਿਆਂ ਔਰਤਾਂ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹਨ। ਕਾਰਨ ਸਾਫ਼ ਹਨ * ਘਰ ਦੀਆਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕਮਾਈ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਨਿਭਾਉਣ ਦਾ ਦਬਾਅ। * ਕਲਾਇੰਟਸ ਜਾਂ ਬੌਸ ਵਲੋਂ ਉਮੀਦਾਂ ਵੱਧ ਜਾਣਾ। * ਸਮੇਂ ਦੀ ਘਾਟ * ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੀ ਕਮੀ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼
ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ : 'ਵਰਕ ਫਰਾਮ ਹੋਮ' ਦੀ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਨਾਲ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ 'ਤੇ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਔਰਤਾਂ 24 ਘੰਟੇ ਕੰਮ ਦੇ ਮੂਡ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਕੰਮ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਘਰ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਲਕੀਰ ਧੁੰਦਲੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਥਕਾਵਟ, ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨਕ ਤਣਾਅ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਨਤੀਜਾ : ਤਕਨੀਕ ਦੇ ਨਾਲ ਸੰਵੇਦਨਾ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ : ਘਰ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਇਕ ਵੱਡੀ ਕੰਮ ਦੀ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਹੈ ਪਰ ਜਦ ਤੱਕ ਇਸ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਾ ਅਪਣਾਇਆ ਜਾਵੇ, ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਸਹੂਲਤ ਦੀ ਥਾਂ ਇਕ ਹੋਰ ਦਬਾਅ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਿਰਫ਼ ਤਕਨੀਕ ਨਹੀਂ, ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਸੰਵੇਦਨਾ ਵੀ ਵਧਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਘਰ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਰਾਹਤ ਨੇ ਜਿਥੇ ਔਰਤਾਂ ਲਈ ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਖੋਲ੍ਹੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਇਸ ਦੀ ਬੇਹੱਦ ਤੇਜ਼ ਰਫ਼ਤਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਨਵੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵੀ ਲੈ ਕੇ ਆਈ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਜੇਕਰ 'ਵਰਕ ਫਰਾਮ ਹੋਮ' ਨੂੰ ਇਕ ਸਥਿਰ ਅਤੇ ਸੁਖਦਾਈ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅਪਣਾਇਆ ਗਿਆ ਤਾਂ ਇਹ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਲਈ ਇਕ ਨਵਾਂ ਅਧਿਆਏ ਲਿਖ ਸਕਦਾ।
-ਈ-ਮੇਲ : winjazzkaur9@gmail.com
